Hen nặng: viêm, tắc nghẽn hay cả hai? Từ điều trị nền tảng đến thuốc sinh học

Chi tiết: Được đăng: 18 Tháng 10 2026; Lượt xem: 10

Hen nặng vẫn luôn là một trong những thách thức lớn nhất trong thực hành hô hấp: cùng một chẩn đoán, nhưng mỗi người bệnh lại mang một biểu hiện khác nhau, có người nổi trội viêm type 2, có người lại chủ yếu do tắc nghẽn đường dẫn khí, và không ít trường hợp là sự đan xen của cả hai. Việc nhận diện đúng kiểu hình chính là chìa khóa để lựa chọn hướng điều trị phù hợp, đặc biệt trong kỷ nguyên thuốc sinh học đang mở ra nhiều lựa chọn điều trị trúng đích.

Các bác sĩ đăng ký tham dự lớp học

Nhằm cập nhật kiến thức về chẩn đoán và phân tầng người bệnh hen nặng, nhận diện các kiểu hình viêm và tắc nghẽn đường thở thông qua các dấu ấn sinh học và thăm dò chức năng hô hấp, nâng cao năng lực lựa chọn, cá thể hóa và tối ưu hóa điều trị từ liệu pháp nền tảng đến thuốc sinh học, góp phần cải thiện kiểm soát bệnh và chất lượng sống của người bệnh, Ngày 18 tháng 10, Hội Hen Dị ứng Miễn dịch Lâm sàng Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức lớp học với chủ đề trên. PGS.TS.BS Lê Thị Tuyết Lan, Chủ tịch Hội chủ tọa lớp học. GS.TS.BS Phạm Kiên Hữu, Chủ tịch Hội Tai Mũi Họng Thành phố Hồ Chí Minh đã tham dự và có bài chia sẻ.

PGS.TS.BS Lê Thị Tuyết Lan và ông Tan Soon Wei trao đổi

Lớp học còn nhận được sự tham dự của ông Tan Soon Wei, Giám đốc ngành hàng Hô hấp và Miễn dịch, Công ty TNHH Astrazeneca Vietnam.

Buổi sáng, các bác sĩ tham dự lớp học được nghe các bài “Hen khó điều trị hay hen nặng? Tiếp cận chẩn đoán và các yếu tố có thể điều chỉnh” của PGS.TS.BS Nguyễn Như Vinh, Trưởng khoa Thăm dò Chức năng Hô hấp Bệnh Viện Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh. “Hướng dẫn sử dụng bút tiêm thuốc sinh học trong điều trị hen nặng” của Ths.BS Trần Quốc Tài, “Thảo luận tương tác qua một số trường hợp hen nặng”, “Hen nặng kiểu hình viêm type 2: Ứng dụng bạch cầu ái toan và FeNO trong thực hành lâm sàng” của Ths.BS Vũ Trần Thiên Quân, Điều trị hen nặng: Khi chưa có và khi có thuốc sinh học” của PGS.TS.BS Lê Thị Tuyết Lan “Hen nặng kiểu hình tắc nghẽn đường dẫn khí: Ứng dụng hô hấp ký và các thăm dò chức năng hô hấp nâng cao” của Ths.BS Trần Quốc Tài, Khoa Thăm dò chức năng hô hấp Bệnh Viện Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh, “, “Hen nặng và Polyp mũi xoang: thách thức trong quản lý toàn diện”, của GS.TS.BS Phạm Kiên Hữu.

Hen khó điều trị hay hen nặng? Tiếp cận chẩn đoán và các yếu tố có thể điều chỉnh

PGS.TS.BS Nguyễn Như Vinh trình bày

PGS.TS.BS Nguyễn Như Vinh cho biết, có 4 vấn đề cần quan tâm:

Phân biệt hen không kiểm soát, hen khó điều trị và hen nặng
Đánh giá kỹ thuật và mức độ tuân thủ điều trị thực tế
Nhận diện các yếu tố có thể điều chỉnh và các bệnh đồng mắc liên quan
Định hướng kiểu hình (phenotype) và cá thể hóa điều trị

Nhấn mạnh kết luận, PGS.TS.BS Nguyễn Như Vinh đặc biệt lưu ý đến việc phân biệt rõ ràng, đánh giá trực tiếp, yếu tố gây nhiễu và thời điểm chẩn đoán

“Thay đổi tư duy quản lý hen, chuyển từ việc tăng thuốc dựa trên triệu chứng trong tiếp cận theo kiểu hình (phenotype) và các đặc điểm có thể điều trị (Treatable Trails).” PGS.TS.BS Nguyễn Như Vinh khẳng định.

Ths.BS Vũ Trần Thiên Quân chia sẻ

Ths.BS Trần Quốc Tài trình bày

Điều trị hen nặng: Khi chưa có và khi có thuốc sinh học

PGS.TS.BS Lê Thị Tuyết Lan chia sẻ

PGS.TS.BS Lê Thị Tuyết Lan nhấn mạnh 4 vấn đề cần quan tâm:

Điều trị truyền thống chưa đủ, vì sao ?
Điều trị khi có thuốc sinh học.
Tái cấu trúc đường thở.
Mục tiêu mới hướng tới lui bệnh lâm sàng.

Theo PGS.Lan, việc điều trị hen nặng tại Việt Nam cần phải khẳng định chẩn đoán hen. GINA 2026 đã cho thấy có 12-50% bệnh nhân được cho là hen nặng nhưng không phải hen.

Việc xác định các vấn đề điều trị hen khó trị trước khi xác định hen nặng ở bệnh nhân. PGS.TS.BS Lê Thị Tuyết Lan cho biết, có 80% bệnh nhân hít sai, 75% bệnh nhân sử dụng sai liều. Từ đó, PGS.Lan cũng khuyến cáo cần phải điều trị các bệnh lý đi kèm, phòng tránh các yếu tố nguy cơ và điều trị với ICS-LABA liều cao kết hợp với LAMA và LTRA từ 3 đến 6 tháng.

Kết luận phần trình bày, Chủ tịch Hội Hen Dị ứng Miễn dịch Lâm sàng Thành phố Hồ Chí Minh khẳng định: “ICS vẫn là nền tảng duy trì, các thuốc sinh học là điều trị thêm vào. Cần xác định đúng bệnh nhân, đúng cơ chế, đúng mục tiêu và đánh giá đúng thời điểm.”

Hen nặng và Polyp mũi xoang: thách thức trong quản lý toàn diện

GS.TS.BS Phạm Kiên Hữu trình bày

Trình bày chuyên đề, GS.TS.BS Phạm Kiên Hữu cho biết, viêm niêm mạc mũi và các xoang cạnh mũi kéo dài trên 12 tuần.

GS.TS.BS Phạm Kiên Hữu khuyến cáo cần nhận dện sớm bệnh đồng mắc ở hai chuyên khoa, đánh giá đủ các triệu chứng, nguy cơ, bệnh đồng mắc, tiền sử điều trị và kết quả điều trị ở hai đường thở và phối hợp sớm, xuyên suốt hành trình bệnh nhân, không chỉ khi tất cả lựa chọn đã thất bại.

Buổi chiều, lớp học tiếp tục với các chuyên đề “Lựa chọn thuốc sinh học trong hen nặng: Đúng người bệnh, đúng mục tiêu” của TS.BS Lê Thị Thu Hương, Trưởng Khoa Hô hấp bệnh viện Nhân dân Gia Định, “Nhắm đích TSLP trong Hen nặng có Polyp mũi: Từ biểu mô đường thở đến hiệu quả lâm sàng” của Ths.BS Trần Thị Thúy Tường, Giảng viên Đại học Y Dược Thành phố, Khoa Nội Hô hấp Bệnh viện Nhân dân Gia Định và “Đánh giá đáp ứng thuốc sinh học trong hen nặng: Khi nào duy trì, chuyển đổi hay giảm bậc điều trị?” của PGS.TS.BS Nguyễn Văn Thọ, Phó Chủ tịch Hội Hen Dị ứng Miễn dịch Lâm sàng Thành phố.